آيا آيه 5 سوره «سجده» دلالت بر مشروع بودن مسلك بهائيان دارد؟

جواب: در آيه فوق مى خوانيم: «خداوند امور اين جهان را از مقام قرب خود به سوى زمين تدبير مى كند» (يُدَبِّرُ الأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الأَرْضِ).
و به تعبير ديگر، خداوند تمام عالم هستى را از آسمان گرفته تا زمين، زير پوشش تدبير خود قرار داده است، و جز او مدبرى در اين جهان وجود ندارد.
سپس مى افزايد: «تدبير امور در روزى كه مقدار آن هزار سال از سالهائى است كه شما مى شماريد، به سوى او باز مى گردد» (ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْم كانَ مِقْدارُهُ أَلْفَ سَنَة مِمّا تَعُدُّونَ).
بعضى از پيروان مسلك هاى ساختگى در عصر ما براى توجيه مسلك خود، آيه فوق را دستاويز قرار داده و با اشتباه كارى و مغالطه، خواسته اند آن را بر منظور خود تطبيق كنند، و اتفاقاً وقتى انسان با غالب مبلغين آنها روبرو مى شود، از جمله دلائلى كه فوراً به آن متشبث مى شوند همين آيه «يُدَبِّرُ الأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الأَرْضِ...» مى باشد، آنها مى گويند:
منظور از «امر» در اين آيه «دين و مذهب» است و «تدبير» به معنى فرستادن دين و «عروج» به معنى برداشتن و نسخ دين است! و روى اين حساب هر مذهبى بيش از هزار سال نمى تواند عمر كند و بايد جاى خود را به مذهب ديگر بسپارد، و به اين ترتيب مى گويند: ما قرآن را قبول داريم، اما مطابق همين قرآن پس از گذشتن هزار سال، مذهب ديگر خواهد آمد!!
اكنون مى خواهيم به عنوان يك فرد بى طرف آيه مزبور را درست بررسى و تجزيه و تحليل كنيم، ببينيم آيا ارتباطى به آنچه آنها مدعى هستند دارد يا نه؟ بگذريم از اين كه: اين معنى به قدرى از مفهوم آيه دور است كه به فكر هيچ خواننده خالى الذهنى نمى آيد.
پس از دقت مى بينيم تطبيق آيه بر آنچه آنها مى گويند نه تنها با مفهوم آيه سازگار نيست بلكه از جهات بسيارى اشكال واضح دارد:
1 ـ كلمه «امر» را به معنى «دين و مذهب» گرفتن، نه تنها دليلى ندارد، بلكه آيات ديگر قرآن آن را نفى مى كند، زيرا در آيات ديگرى «امر» به معنى «فرمان آفرينش» استعمال شده است مانند: إِنَّما أَمْرُهُ إِذا أَرادَ شَيْئاً أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ: «جز اين نيست كه امر او اين است، كه هر گاه چيزى را اراده كند، مى گويد موجود باش!، فوراً موجود مى شود».(1)
در اين آيه و آيات ديگرى مانند آيه 50 سوره «قمر»، و 27 سوره «مؤمنون»، و 54 سوره «اعراف»، و 32 سوره «ابراهيم»، و 12 سوره «نحل»، و 25 سوره «روم»، و آيه 12 سوره «جاثيه»، و بسيارى آيات ديگر «امر» به همين معنى «امر تكوينى» استعمال شده، نه به معنى تشريع دين و مذهب.
اساساً هر جا سخن از آسمان و زمين و آفرينش و خلقت و مانند اينها است «امر» به همين معنى است (دقت كنيد).
2 ـ كلمه «تدبير» نيز در مورد خلقت، آفرينش و سامان بخشيدن به وضع جهان هستى به كار مى رود، نه به معنى نازل گردانيدن مذهب، لذا مى بينيم در آيات ديگر قرآن (آيات يكديگر را تفسير مى كنند) در مورد دين و مذهب  هرگز كلمه «تدبير» به كار نرفته، بلكه كلمه «تشريع» يا «تنزيل» يا «انزال» به كار رفته است، مانند:
شَرَعَ لَكُمْ مِنَ الدِّينِ ما وَصّى بِهِ نُوحاً: «سرآغاز شريعت از چيزى بود كه به نوح توصيه كرد».(2)
وَ مَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللّهُ فَأُولئِكَ هُمُ الْكافِرُونَ: «كسى كه به آنچه خدا نازل كرده حكم نكند كافر است».(3)
نَزَّلَ عَلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ: «قرآن را به حق بر تو نازل كرد، كه تصديق كننده كتب آسمانى قبل است».(4)
3 ـ آيات قبل و بعدِ «آيه مورد بحث» مربوط به خلقت و آفرينش جهان است، نه مربوط به تشريع اديان، زيرا در آيه «قبل» گفتگو از آفرينش آسمان و زمين در شش روز (و به عبارت ديگر شش دوران) بود، و در آيات «بعد» سخن از آفرينش انسان است.
ناگفته پيدا است: تناسب آيات، ايجاب مى كند، اين آيه هم كه در وسط آيات «خلقت» واقع شده مربوط به مسأله خلقت و تدبير امر آفرينش باشد.
لذا اگر كتب تفسير را كه صدها سال قبل نوشته شده، مطالعه كنيم مى بينيم با اين كه: در تفسير اين آيه، احتمالات گوناگونى داده اند، هيچ كس احتمال نداده كه آيه مربوط به تشريع اديان بوده باشد. مثلاً در تفسير «مجمع البيان» كه از مشهورترين تفاسير اسلامى است و مؤلف آن در قرن ششم هجرى مى زيسته با اين كه، اقوال مختلفى در تفسير آيه فوق ذكر شده از احدى از دانشمندان اسلام قولى دائر بر اين كه: آيه مربوط به تشريع اديان است نقل نكرده است.
4 ـ كلمه «عروج» به معنى «صعود كردن و بالا رفتن» است، نه به معنى نسخ اديان و زائل شدن، و در هيچ جاى قرآن «عروج» به معنى «نسخ» ديده نمى شود (اين كلمه در پنج آيه از قرآن ذكر شده و در هيچ مورد به اين معنى نيست) بلكه در مورد اديان، همان كلمه «نسخ» يا «تبديل» و امثال آن به كار مى رود.
اساساً اديان و كتب آسمانى چيزى نيستند كه مثلاً مانند ارواح بشر پس از پايان عمر، با فرشتگان به آسمان پرواز كنند، بلكه آئين هاى نسخ شده در همين زمين هستند، ولى در پاره اى از مسايل از درجه اعتبار افتاده اند، در حالى كه اصول آنها به قوت خود باقى است.
خلاصه اين كه: كلمه «عروج» علاوه بر اين كه: در هيچ جاى قرآن مجيد به معنى نسخ اديان به كار نرفته، اصولاً با مفهوم نسخ اديان، سازش ندارد، زيرا اديان منسوخه، عروجى به آسمان ندارند.
5 ـ علاوه بر همه اينها، اين معنى با واقعيت عينى ابداً تطبيق نمى كند، زيرا فاصله اديان گذشته با يكديگر در هيچ مورد، يك هزار سال نبوده است!.
مثلاً فاصله ميان ظهور حضرت «موسى»(عليه السلام) و حضرت «مسيح»(عليه السلام) بيش از 1500 سال و فاصله ميان حضرت «مسيح»(عليه السلام) و ظهور پيامبر بزرگ اسلام(صلى الله عليه وآله)كمتر از 600 سال، است!
همان طور كه ملاحظه مى كنيد، هيچ يك از اين دو، نه تنها با هزار سال كه آنها مى گويند، جور نيست بلكه فاصله زيادى دارد.
فاصله ميان ظهور «نوح»(عليه السلام) كه يكى از پيامبران «اولوا العزم» و پايه گذار آئين و شريعت خاصى است، با قهرمان بت شكن «ابراهيم»(عليه السلام) كه يكى ديگر از پيامبران صاحب شريعت است بيش از 1600 سال و فاصله «ابراهيم»(عليه السلام) با «موسى»(عليه السلام) را كمتر از 500 سال نوشته اند.
از اين موضوع، چنين نتيجه مى گيريم كه: حتى به عنوان يك نمونه، فاصله يكى از مذاهب و اديان گذشته، با آئين بعد از خود، هزار سال نبوده است، تو خود حديث مفصل بخوان از اين مجمل!
6 ـ از همه اينها كه بگذريم دعوى «سيّد على محمّد باب» كه اين همه توجيهات ناروا را به خاطر او متحمل شده اند، با اين حساب ابداً نمى سازد، زيرا به اعتراف خود آنها تولدش در سال 1235 و شروع ادعايش در سال 1260 هجرى قمرى بود و با توجه به اين كه: شروع دعوت پيامبر اسلام(صلى الله عليه وآله) 13 سال پيش از هجرت بوده فاصله ميان اين دو 1273 سال مى شود يعنى «273» سال اضافه دارد! اما با چه نقشه اى مى توان اين «273» را ناديده گرفت و چگونه اين عدد بزرگ را پنهان كرد؟ بايد از خودشان پرسيد!.
7 ـ وانگهى فرض كنيد، تمام اين شش ايراد را كنار بگذاريم، و از اين تجزيه و تحليل هاى روشن، صرف نظر نمائيم، و خرد را به داورى طلبيم، فرض كنيد: ما به جاى قرآن مى خواستيم تكليف آيندگان را در برابر مدعيان تازه نبوت، روشن سازيم، و بگوئيم: «بعد از گذشتن هزار سال در انتظار پيامبر تازه اى باشيد» آيا راهش اين بود كه به صورتى كه در آيه مزبور ذكر شده، مطلب را بگوئيم كه تا دوازده، سيزده قرن احدى از دانشمندان و غير دانشمندان، كمترين اطلاعى از معنى آيه پيدا نكنند، و بعد از گذشتن 1273 سال عده اى به عنوان يك «كشف جديد» كه آن نيز تنها مورد قبول خودشان است نه ديگران، از آن پرده بر دارند؟
آيا عاقلانه تر نبود به جاى اين جمله گفته شود: «به شما بشارت مى دهم كه بعد از هزار سال پيامبرى به اين نام ظهور خواهد كرد» چنان كه عيسى(عليه السلام) درباره پيامبر اسلام گفته: «وَ مُبَشِّراً بِرَسُول يَأْتِي مِنْ بَعْدِي اسْمُهُ أَحْمَدُ».(5)
به هر حال، شايد اين مسأله تا اين حد نياز به بحث نداشت، ولى براى روشن ساختن نسل جوان مسلمان، نسبت به دام هائى كه استعمار جهانى تهيه ديده، و مسلك هائى كه براى تضعيف جبهه اسلام ساخته، و پرداخته، چاره اى جز اين نداشتيم تا گوشه اى از منطق آنها را بدانند و بقيه را خود حساب كنند. (6)
 

1 ـ يس، آيه 82.
2 ـ شورى، آيه 13.
3 ـ مائده، آيه 44.
4 ـ آل عمران، آيه 3.
5 ـ صف، آيه 6.

6-تفسير نمونه، جلد 17، صفحه 131.

برگرفته از سایت آیت الله مکارم شیرازی

سایت بزرگ کشف الیقین( پایگاه نقد ادیان و فرق گمراه)

تالار گفتمان سایت کشف الیقین